Mimo czarnych prognoz są też powody, dla których kryzys może okazać się wydarzeniem pozytywnym.

Kryzys... Indeksy giełdowe pikują. Kurs franka, a za nim raty kredytów - szybują. Eksperci zapowiadają zwolnienia w firmach budowlanych. Mimo czarnych prognoz są też powody, dla których kryzys może okazać się wydarzeniem pozytywnym. Oto pięć z nich.

1. Spadają ceny nieruchomości

Po pierwsze - mieszkania tanieją. Widać to w statystykach - wg wyliczeń portalu oferty.net ceny nieruchomości w Warszawie spadły w porównaniu z boomem budowlanym roku 2007 o nieco ponad 3%.

Widać to także u pośredników. - O ile kiedyś klienci byli bardzo sztywni w kwestii cen, teraz chętnie negocjują - przyznaje Monika Lenarczyk z agencji nieruchomości Szach. Wynegocjować można nawet dziesięć tysięcy złotych. Dlaczego? Kiedy klientów jest mniej, sprzedający chwytają się każdej szansy, żeby mieszkanie sprzedać.

Dla posiadających wolną gotówkę to dobra wiadomość - jeśli kupią dom czy mieszkanie w ciągu najbliższego półrocza mogą sporo zaoszczędzić a nawet zyskać - kryzys w końcu się kiedyś skończy a nieruchomości ponownie zaczną drożeć.

Co więcej, kiedy popyt spada, łatwiej dostać więcej za mniej. Deweloperzy prześcigają się w promocjach - do mieszkań dodają sprzęt elektroniczny, wyposażenie a nawet samochody. Kto ma gotówkę - może korzystać - dostać za darmo wykończenie lokalu w cenie metra lub dodatkowy pokój.

2. Poprawiły się warunki uzyskania kredytu z dopłatą - posłowie złagodzili kryteria

Wykresy cen franka szwajcarskiego poszybowały w górę. Razem z nimi raty, które spłacają posiadający kredyt w tej walucie. W związku z kryzysem wyższe jest też oprocentowanie, jakiego banki żądają za środki na zakup mieszkania lub budowę domu.

W tej sytuacji pomocną dłoń do chętnych na mieszkanie wyciągają posłowie. Sejm uchwalił nowelizację odpowiedniej ustawy. Posłowie podnieśli dopuszczalny maksymalny koszt budowy do 40% przeciętnej ceny mieszkania notowanej w danym mieście. Dodatkowym ułatwieniem jest to, że o ile dotychczas starający się o taki kredyt nie mogli korzystać ze wsparcia rodziców i w związku z tym nie spełniali warunków - teraz będą mogli to robić.

Na dopłacie można zyskać kilkadziesiąt tysięcy złotych, w zależności od ceny mieszkania. Na czym polega pomoc państwa w przypadku tego rodzaju kredytu? Przez pierwsze osiem lat spłaty Bank Gospodarstwa Krajowego będzie dofinansowywał około połowy odsetek.

Młode małżeństwa i osoby samotnie wychowujące dzieci mogą więc spojrzeć z pewną sympatią na zarządzających amerykańskimi bankami inwestycyjnymi. Gdyby nie ich błędy, polscy posłowie raczej nie znowelizowaliby ustawy.

3. Łatwiej będzie w najbliższym czasie o fachowca...

Przyzwyczailiśmy się do tego, że na pytanie o to kiedy będzie mógł nas odwiedzić fachowiec odpowiadał przeważnie - za trzy miesiące albo w ogóle nie potrafił podać terminu. Przez ostatnie dwa, trzy lata, to klienci prosili specjalistów od kafelkowania, tynkowania i układania rur o to, żeby zechcieli coś dla nich zrobić. Teraz sytuacja może ulec odwróceniu.

Po pierwsze - za spadkiem popytu na mieszkania spadnie też popyt na usługi ludzi wykonujących tego rodzaju prace. Po drugie - w Wielkiej Brytanii, Hiszpanii i Irlandii, a więc krajach, do których wielu polskich fachowców wyjechało szukając większych pieniędzy, kryzys rozszalał się na dobre. Prawdopodobnie więc już wkrótce samoloty i autobusy jadące z zachodu na wschód zapełnią się glazurnikami, hydraulikami i murarzami wracającymi do kraju. Chociaż sami fachowcy jeszcze tego nie czują, to już wkrótce to oni mogą szukać zajęcia.

4. ...a materiały budowlane będą tańsze

Jak podaje Główny Urząd Statystyczny, wskaźnik klimatu koniunktury w budownictwie spadł w porównaniu z okresem boomu budowlanego. Liczba mieszkań, na realizację których wydano pozwolenia zmniejszyła się o 1,3 punktu procentowego.

Co to oznacza dla klientów kupujących materiały budowlane? Przede wszystkim - niższe ceny. Już dziś, jak wynika z raportu Grupy PSB spadają ceny niektórych materiałów budowlanych. O 2,6% staniały materiały izolacji termicznej (ta grupa notuje spadki od 3 miesięcy), a o 0,8% silikaty - czytamy w opracowaniu. Drastycznie spadły ceny wyrobów stalowych - prawie o 30%. Ogólnie, w porównaniu z poprzednim okresem znacznie taniej kupić można materiały w większości grup.

Ograniczenie ilości inwestycji może przynieść kolejne obniżki. Może się jednak okazać, że w tym przypadku pojawią się inne czynniki, które spowodują, że ceny utrzymają się na dotychczasowym poziomie lub wzrosną. Według Marzeny Mysior-Syczuk z Grupy PSB może to być na przykład wzrost cen węgla, który jest niezbędny do produkcji wielu z nich. Innymi słowy, kryzys może spowodować obniżkę cen, ale nie musi. Może co najwyżej zapobiec dużym podwyżkom.

5. Zyskają też ci, którzy mają mieszkanie na wynajem

Ostatnie lata to dla nich chudy okres. Mimo, że w wielu miastach, przede wszystkim uniwersyteckich, trudno było znaleźć dobre mieszkanie do wynajęcia, zyski właścicieli spadały. Przyczyną była większa dostępność kredytów, a co za tym idzie - większa ilość ludzi, którzy przedkładali spłatę własnego M nad comiesięczne dotowanie czyjegoś lokum.

Teraz sytuacja się odwraca. Trudniej będzie o mieszkanie, a przecież chętnych będzie przybywać. Właściciele mieszkań na wynajem już teraz wyczuli, że nadszedł ich czas. Potwierdza to Monika Lenarczyk z agencji nieruchomości Szach - Coraz częściej klienci pytają o wynajem, a nie o kupno mieszkania - mówi.

Czyli dobrze?

Zła wiadomość to dobra wiadomość, mawiają niektórzy. W przypadku rynku nieruchomości doniesienia o problemach polskiej gospodarki mogą być szansą tylko dla niektórych. Na kryzysie wygrają ci, którzy mają spore zasoby gotówki lub ci, którzy inwestycje już rozpoczęli. Cała reszta niestety będzie mogła jedynie kibicować. Chociaż, gdyby dobrze się przyjrzeć, to jest jedna rzecz, która z pewnością ucieszy wszystkich. Mniej udzielanych kredytów mieszkaniowych to mniej okazji do oglądania gwiazdorów jednego sezonu występujących w telewizyjnych reklamówkach.

Michał Świech, Gazeta Wyborcza